You are here

Zomervakanties (augustus 2012)

Onderzoeksmethode
Om het effect van lange zomervakanties te onderzoeken, hebben we gezondheid en welbevinden voor, tijdens en na een lange zomervakantie van gemiddeld 23 dagen bij 54 werknemers in kaart gebracht. We hebben in deze studie wederom de relatie tussen gezondheid en vakantieactiviteiten en -ervaringen bestudeerd.

Resultaten
Het niveau van gezondheid en welbevinden neemt snel toe tijdens vakantie, piekt op de achtste vakantiedag en keert in de eerste week van werkhervatting terug naar het niveau voor de vakantie. In de eerste werkweek voelen vakantiegangers zich dus weer als voorheen. Vakantieduur en de meeste vakantieactiviteiten hangen nauwelijks samen met veranderingen welbevinden tijdens en na de vakantie. Zowel passieve vrije tijdsbesteding, het vermogen om te genieten (‘savoring’), plezier aan vakantieactiviteiten, ontspanning, controle over tijdsbesteding als ook slaapkwaliteit en ‑kwantiteit hangen sterk samen met een verbetering van de gezondheid tijdens (en in mindere mate na) de vakantie.

Betekenis van de resultaten
De onderzoeksresultaten ondersteunen onze veronderstelling dat een vakantie een krachtig middel is om te herstellen van werk. Maar is het in het licht van de korte duur van de effecten überhaupt wel zinvol om op vakantie te gaan? Ja!
Ten eerste heeft  eerder onderzoek aangetoond dat mensen die langdurig niet op vakantie gaan, vaker ziek worden en zelfs vaker vroegtijdig overlijden dan mensen die regelmatig op vakantie gaan. Ten tweede kunnen positieve veranderingen in stemming en welzijn wellicht een buffer vormen tegen toekomstige stressoren. Ten derde kan een vakantie mensen helpen om afstand te nemen van dagelijkse beslommeringen en om zaken in perspectief te zien, wat de psychologische veerkracht zal doen toenemen. Ten vierde kunnen mooie vakantieherinneringen er wellicht niet voor zorgen dat mensen zich continu gezonder voelen, maar op bepaalde momenten kunnen deze herinneringen iemands stemming waarschijnlijk wel degelijk verbeteren en een gevoel van verbondenheid met reisgenoten creeren. Wat betreft de onderliggende processen van de vakantie (na-) effecten suggereren onze studies dat een vakantie werknemers niet alleen vrij stelt van dagelijkse werkeisen, maar hen ook de mogelijkheid biedt om actief voor vakantieactiviteiten te kiezen die plezierig en ontspannend zijn. Beide mechanismen dragen bij aan herstel tijdens vakantie.

Praktische aanbevelingen
Gezien de korte duur van de vakantie-effecten lijkt het zinvol om tijdens een jaar regelmatig korte vakanties te plannen. Aan de andere kant lijken vakantiegangers het piekniveau van welzijn pas na meerdere dagen te ervaren. Daarom kan het zinvol zijn om ook geregeld langer op vakantie te gaan. Tijdens vakantie is het van  belang dat men controle heeft over de tijdsbesteding  en voornamelijk tijd besteedt aan activiteiten waar men zelf voor kiest en waar men plezier aan beleeft. Indien werken tijdens vakantie onvermijdelijk is, is het wenselijk dit tot een minimum te beperken en zowel de duur als ook het moment van werken zoveel mogelijk zelf te bepalen. Om vervelende gebeurtenissen tijdens vakantie te voorkomen is een goede voorbereiding essentieel, bijvoorbeeld door middel van het lezen van reisgidsen. Werkgevers worden geadviseerd om erop toe te zien dat werknemers jaarlijks voldoende vakantiedagen opnemen en geen stuwmeer aan vakantiedagen opbouwen.

Wetenschappelijke publicatie
De resultaten uit dit onderzoek zijn verschenen in het "Journal of Happiness Studies". U kunt het artikel hier downloaden.